روابط عمومی و جامعه مدنی
روابط عمومی ها بویژه در مرحله تولید و تکوین جامعه مدنی می توانند در خدمت آن قرار گیرند و نیز به روند توسعه پایدار ملی یاری رسانند. زمینه ها و عواملی که تحقق این نقش را برای روابط عمومی ها میسر می سازند، عبارتند از:
1 – نقش پاسخگو بودن دولت: در جامعة مدنی دولت (حکومت) در برابر مردم مسئول و ناگزیر از پاسخگویی در قبال عملکردها، تصمیمات و برنامه های خویش است.
2 – آگاه سازی و اطلاع رسانی: از ویژگیهای جامعه مدنی، حضور شهروندانی آگاه، مطلع و محرم است. زیرا مردم در شرایطی صاحب تشخیص و تصمیم درست می شوند که آگاه و مطلع و در نتیجه صاحب تحلیل باشند. روابط عمومی با اطلاع رسانی صحیح و بموقع و با شفاف ساختن سازمان از نظر ارتباطی، می تواند در این زمینه به ایفای نقش بپردازد.
3 – عقلایی ساختن افکار عمومی: فزون خواهی،‌بالا رفتن بی رویه سطح خواسته ها و توقعات عمومی، افزایش انتظارهای بی حد و حصر از دولت، ترویج روحیه منفی گرایی و نق زنی، از آفتهای توسعه پایدار به حساب می آیند، اما رشد این ویژگیها و خصلتها در جامعه، خود معلول نشناختن واقعیتها، نبودن ارتباط صحیح و نتگانتگ میان مردم و دولت، پنهانکاری، نامحرم انگاشتن مردم و قایل نبودن قدرت تشخیص، درک و تحلیل برای آنها و دامن زدن به سوء تفاهم ها و بدبینی هاست.
4 – مقابله با عوام گرایی: عوام گرایی یکی از عواقب گریزناپذیر فقر دانش و اطلاعات، و منزوی و مهجور بودن نیروهای فهیم، خوش فکر، خلاق و صاحب بصیرت است.
5 – افزایش اعتماد: شفافیت اطلاعاتی که جز از طریق صداقت ارتباطی حاصل نمی شود، اعتماد و باور عمومی را نسبت به حسن نیّت و عملکردهای دولت بالا می برد و در نتیجه خوش بینی، امیدواری و همدلی جای منفی بافی، انفعال و تقابل را می گیرد و روشهای مسالمت جویانه ارتباطی را به جای برخوردها و روابط خشونت بار اجتماعی می نشاند، و این لازمه تحقق و رشد جامعه مدنی است.
6 – مقابله با فرهنگ تملق و تظاهر:‌ جامعه شفاف از نظر اطلاعاتی، جامعه ای است که متملّقان و متظاهران، کمتر در آن فرصت اظهار وجود و نشو و نما پیدا می کنند. روابط عمومی با تولید و توزیع اطلاعات با ارزش، بموقع و کافی قادر است عرصه را بر این گروه تنگ سازد و این خود یکی از شرایط تحقق جامعة مدنی است.
7 – تحقق شایسته سالاری: شایسته سالاری یعنی اینکه هرکس در جای مناسب خودش قرار گیرد و افرادی که دارای علم و تجربه غنی تر و بالاتر هستند فرودست افراد کم توانتر و ضعیف تر نباشند. 8 – جلب مشارکت مردمی: روابط عمومی ها در فرایند توسعه کشور می توانند به مثابه یک عامل موثر حضور داشته باشند. 9– حرمت گذاری به انسان: مردمی که احساس کنند مسئولان خود را موظف به پاسخگویی و رفع نیازهای آنها می دانند و به عنوان یک شهروند، صاحب حق و منزلت هستند به جایگاه خویش، عنوان «انسان» و نمایندة خداوند در زمین که صاحب احترام و مشخص است، واقف می شوند و این خود یکی از مشخصه های جامعة مدنی است.
10 – در جامعة مدنی مردم دارای «حق کسب اصلاع »‌ هستند. این حق از جمله حقوق اساسی انسانهاست که در جوامع مدنی هیچ کس حق سلب آن را از دیگران ندارد. روابط عمومی یکی از ابزارهای مهم تامین حق کسب اطلاع مردم است. مردم حق دارند که بدانند واقعیتهای محیط زندگی شان چیست و روابط عمومی در استیفای این حق، سهم مهمی دارد.
11 – جلوگیری از شکل گیری و رواج شایعه: شایعه به طور کلی محصول «ابهام» و «نیاز» اطلاعاتی است و ابهام و نیاز اطلاعاتی نیز از موانع شکل گیری و رشد جامعه مدنی است.
منبع مرجع: شبکه اطلاع رسانی روابط عمومی ایران (شارا)